ก้าวไกลรื้อวิธีทำงบฯใช้ระบบฐานศูนย์

ก้าวไกลรื้อระบบจัดทำงบประมาณรายจ่ายประจำปีใหม่เป็นแบบงบประมาณฐานศูนย์ทุกหน่วยงานจะต้องชี้แจงเหตุผลความจำเป็นของงบประมาณที่เคยได้รับไปและงบประมาณที่ยื่นขอใหม่เพื่อพิจารณาเป็นรายกรณีไม่ใช่ยื่นมาแล้วต้องได้หรือ ของเคยได้ก็ต้องได้เหมือนในอดีต

สมชัย ศรีสุทธิยากร ผู้สมัครส.ส. บัญชีรายชื่อพรรคเสรีรวมไทย เปิดเผยถึง MOU ที่พักร่วมรัฐบาลภายใต้การนำของพรรคก้าวไกลจะลงนามร่วมกันในวันที่ 22 พ.ค.นี้ โดยระบุว่ามีเรื่องหนึ่งที่น่าสนใจแต่ไม่ค่อยมีใครพูดถึงคือข้อ11 ของ MOU เกี่ยวกับเรื่องจัดทำงบประมาณระบบใหม่โดยระบุว่าระบบงบประมาณแบบใหม่ (ฐานศูนย์)

แทบไม่มีพรรคร่วมจัดตั้งรัฐบาลไหนกล่าวถึงสิ่งที่อยู่ใน MOU. ข้อที่ 11 ของพรรคก้าวไกล เรื่องจัดทำระบบงบประมาณใหม่ (ฐานศูนย์) 

ZBB. : Zero-Based Budgeting เป็นแนวคิดในการจัดทำงบประมาณซึ่งต่างจากวิธีการที่ทำในปัจจุบันที่ยอมรับอดีตและพิจารณาเฉพาะส่วนเพิ่มที่แตกต่างหรือแบบ Incremental 

ZBB. เป็นการพิจารณางบประมาณแบบฐานศูนย์ พิจารณาตั้งแต่บาทแรกของการตั้งงบประมาณของหน่วยงานรัฐทุกหน่วยงาน  คือ การรื้อระบบงบประมาณใหม่  โดยหน่วยราชการต้องชี้แจงความมีเหตุผลของงบประมาณที่เคยได้รับในอดีต ว่า มีความจำเป็นอย่างไร  จึงจะได้งบในอนาคต  ไม่ใช่ว่า เคยได้ ก็ต้องได้ต่อไป

ระบบ ZBB. จึงเป็นเรื่องที่ยิ่งใหญ่ทั้งแนวคิดและการดำเนินการ  ต้องทำความเข้าใจหน่วยราชการ  การจัดเตรียมระบบ  ฝึกอบรม  และใช้เวลาในการดำเนินการอย่างน้อย 2 ปี จึงจะเปลี่ยนใหม่ได้

ปี 2567 เป็นไปไม่ได้  ปี 2568 น่าจะไม่ทัน  อาจจะทำได้ในปี 2569  หากมีการเตรียมการอย่างเป็นระบบและจริงจัง  

อย่างไรก็ตาม ในเชิงประสบการณ์ของต่างประเทศ  ZBB.  ควรเป็นนโยบายที่มาใช้ทุก 5 ปี หรือ 10 ปี  เพื่อทบทวนใหญ่  มากกว่าที่จะใช้ต่อเนื่องทุกปี  มิเช่นนั้น  เวลาที่ใช้ในการทำงบประมาณอาจจะสั้นกว่าเวลาที่ใช้งบประมาณ

สรุป ซื้อครับ  ลองดูสักรอบ